Imieniny: Gracjana, Bogusława oraz Laurencji
Osobowość

Teoria

Termin „osobowość’ nastręcza wiele problemów w jednoznacznym zdefiniowaniu. Najogólniej i najprościej, „(…) osobowość jest tym, co nas określa i odróżnia od innych ludzi”. Co ciekawe, nawet Słownik psychologii nie mówi wprost. Wyjaśnia: „(…) termin ten tak bardzo nie poddaje się zdefiniowaniu i używany jest w tak szerokim znaczeniu, że nie można określić go w sposób prosty i spójny”. Sięgając do historii, pierwszą próbą określenia osobowości człowieka była typologia Hipokratesa i wyszczególnienie czterech podstawowych temperamentów: choleryka, sangwinika, melancholika i flegmatyka. W tym przypadku kryterium różnicującym są właściwości temperamentu. Teoria opisująca osobowość jako zbiór cech to Wielka Piątka (Big Five), zaś teorie psychodynamiczne i psychoanalityczne traktują osobowość jako integrację pewnych składowych w toku rozwoju. W opozycji wobec tych teorii pozostaje behawioryzm, który niejako kwestionuje samo pojęcie osobowości. Dużą rolę przypisuje środowisku i wzmocnieniom jakie jednostka otrzymuje, udowadniając, że zachowanie człowieka jest zależne od tych wpływów.

Dość wyczerpującą definicję osobowości podaje Pervin: „Osobowość jest to złożona całość myśli, emocji i zachowań, nadająca kierunek i wzorzec (spójność) życiu człowieka. Podobnie jak ciało, osobowość składa się zarówno ze struktur, jak i procesów, i odzwierciedla działanie tyleż natury (geny), co środowiska. Pojęcie osobowości obejmuje również czasowy aspekt funkcjonowania człowieka, osobowość zawiera bowiem wspomnienia przeszłości, reprezentacje mentalne teraźniejszości oraz wyobrażenia i oczekiwania co do przyszłości”.

Należy zwrócić uwagę, że definicja ta podkreśla dynamiczny charakter osobowości. Millon i Davis podają prostszą definicję, jako „(…) złożony wzorzec głęboko zakorzenionych cech psychicznych, przejawiających się automatycznie w niemal każdej sferze funkcjonowania psychologicznego człowieka”. Psychopatologia dokonuje rozróżnienia różnych typów osobowości ze względu na określone trudności, stąd dość często można spotkać określenia typu: osobowość narcystyczna, zależna, socjopatyczny, berderline i inne.

 

 

 

Centrum 50+ O nas O projekcie Newsletter
Statystyki
  • Goście on-line: 178
  • Dzisiejsze wizyty: 54
  • W tym miesiącu: 11198
  • W tym roku: 175017